Trong bối cảnh kinh tế thị trường đầy biến động, nhiều người lao động đối diện với nguy cơ mất việc làm do tình hình sản xuất kinh doanh gặp khó khăn, nhất là trong các lĩnh vực chịu tác động nặng nề về khủng hoảng kinh tế hay thiên tai. Khi mất việc, họ không chỉ đối mặt với nỗi lo cơm, áo, gạo, tiền hàng ngày mà cần chuẩn bị cho tương lai. Bảo hiểm thất nghiệp (BHTN) đã trở thành “chỗ dựa” cả về vật chất và tinh thần cho người lao động (NLĐ), giúp họ ổn định cuộc sống trong thời gian nghỉ việc khi chưa tìm được việc làm mới.

NLĐ nộp hồ sơ hưởng BHTN tại Trung tâm dịch vụ việc làm Bình Phước

Chị Nguyễn Thị Lan, 35 tuổi, vừa làm thủ tục nhận trợ cấp thất nghiệp tại Tại Trung tâm dịch vụ việc làm tỉnh Bình Phước. Chị Lan từng là công nhân may tại một doanh nghiệp trên địa bàn huyện Đồng Phú, tỉnh Bình Phước. Do Công ty gặp khó khăn nên thu hẹp sản xuất, chị Lan nằm trong danh sách cắt giảm. Mất việc làm, chị Lan vô cùng hoang mang, lo lắng cho cuộc sống gia đình. May mắn thay, chị được biết đến chính sách BHTN và đã làm thủ tục để nhận trợ cấp. "Nhờ có khoản trợ cấp thất nghiệp mà tôi có thể trang trải sinh hoạt phí hàng ngày, đóng tiền thuê nhà và có thời gian để tìm kiếm một công việc mới," chị Lan tâm sự.

BHTN không chỉ giúp NLĐ ổn định cuộc sống trước mắt mà còn tạo điều kiện để họ học nghề, nâng cao trình độ, tìm kiếm cơ hội việc làm mới. Ngoài việc nhận trợ cấp hàng tháng, NLĐ còn được tư vấn, giới thiệu việc làm miễn phí, được hỗ trợ học nghề để nâng cao kỹ năng, tăng khả năng cạnh tranh trên thị trường lao động.

Anh Trần Văn Nam, 40 tuổi (hiện cư ngụ tại Phường Tân Bình, thành phố Đồng Xoài, tỉnh Bình Phước), đã từng hưởng BHTN và hiện đang là chủ một xưởng cơ khí nhỏ. Anh Nam cho biết, sau khi mất việc, anh đã được Trung tâm Dịch vụ việc làm tỉnh tư vấn và hỗ trợ học nghề sửa chữa ô tô. Nhờ có kiến thức và kỹ năng mới, anh đã tự mở một xưởng sửa chữa ô tô và tạo việc làm cho nhiều lao động khác. "BHTN không chỉ giúp tôi vượt qua khó khăn mà còn mở ra cho tôi một con đường mới," anh Nam chia sẻ. "Tôi nghĩ rằng BHTN là một chính sách rất nhân văn và thiết thực, giúp NLĐ có cơ hội để thay đổi cuộc đời.

Theo Luật việc làm 2013, chính sách BHTN bao gốm 4 chế độ, gồm: người lao động (NLĐ) được hướng dẫn, tư vấn miễn phí về lao động, việc làm cũng như được dạy nghề miễn phí, hướng dẫn các thủ tục để hưởng BHTN bởi các trung tâm dịch vụ việc làm; được đăng ký BHTN và nộp hồ sơ để hưởng trợ cấp khi mất việc hay khi chấm dứt hợp đồng lao động; được cơ quan Bảo hiểm xã hội cấp thẻ bảo hiểm y tế mà không phải đóng phí trong thời gian đang hưởng trợ cấp thất nghiệp; được hỗ trợ dạy nghề sơ cấp miễn phí với thời hạn không quá 6 tháng tại các cơ sở dạy nghề.

Mức hưởng trợ cấp thất nghiệp hằng tháng bằng 60% mức bình quân tiền lương tháng đóng BHTN của 6 tháng liền kề trước khi thất nghiệp nhưng tối đa không quá 5 lần mức lương cơ sở đối với người lao động (NLĐ) thuộc đối tượng thực hiện chế độ tiền lương do nhà nước quy định; hoặc không quá 5 lần mức lương tối thiểu vùng theo quy định của Bộ Luật lao động đối với NLĐ đóng BHTN theo chế độ tiền lương do người sử dụng lao động quyết định tại thời điểm chấm dứt hợp đồng lao động hoặc hợp đồng làm việc.

Thời gian hưởng trợ cấp thất nghiệp được tinh theo số tháng đóng BHTN, cứ đóng đủ 12 tháng đến đủ 36 tháng thì được hưởng 3 tháng trợ cấp thất nghiệp. Sau đó, cứ đóng đủ thêm 12 tháng thì được hưởng thêm 1 tháng nhưng tối đa không quá 12 tháng.

Theo thống kê của Bảo hiểm xã hội tỉnh Bình Phước, trong tháng 3/2025, toàn tỉnh tiếp nhận danh sách chi trợ cấp thất nghiệp cho 376 người; lũy kế 3 tháng đầu năm 2025 tiếp nhận danh sách chi trợ cấp thất nghiệp cho 1.060 người, giảm 17,7% so với cùng kỳ năm trước.

Thời gian qua, Bảo hiểm xã hội tỉnh Bình Phước đã tích cực phối hợp với các sở, ban, ngành, đoàn thể có liên quan thực hiện tốt công tác tuyên truyền bằng nhiều hình thức trên các phương tiện thông tin đại chúng, tổ chức các hội nghị tuyên truyền trực tiếp tại các doanh nghiệp…để người sử dụng lao động và người lao động thấy được BHTN là chính sách đúng đắn góp phần đảm bảo an sinh xã hội; giúp họ thấy được quyền lợi của mình khi bị mất việc làm, được bù đắp một phần thu nhập, được hỗ trợ học nghề, được cấp thẻ BHYT, được giới thiệu việc làm…Qua đó, đã được người sử dụng lao động, người lao động trong tinh đón nhận một cách tích cực.  

Thực tế cho thấy, khi người lao động bị mất việc, chủ doanh nghiệp không phải mất phí trợ cấp mất việc làm cho người lao động; nhờ có BHTN, mà gánh nặng ngân sách của Nhà nước khi có thất nghiệp xảy ra được giảm bớt. Đồng thời, chính sách BHTN đã có những tác động tích cực, trực tiếp đến người lao động, người sử dụng lao động và vấn đề an sinh xã hội, thể hiện tính nhân văn, tinh thần đoàn kết của người lao động và chủ sử dụng lao động đối với những lao động bị mất việc. Với những lợi ích mang lại, BHTN đã từng bước đi vào cuộc sống và thực sự trở thành “phao cứu sinh” của nhiều người lao động trong lúc khó khăn góp phần ổn định cuộc sống, đảm bảo an ninh, trật tự an toàn xã hội.